Specifiek over de Pacific
De Pacific, de Stille oceaan, de Grote Oceaan, Stille Zuidzee, Pacifico, Moana Nui… vele namen voor een oceaan van superlatieven en er is zo ontzettend veel informatie over te vinden!
Vasco de Nuñez de Balboa ontdekte haar in 1520 maar de naam Pacific kreeg ze in dat jaar van ontdekkingsreiziger Ferdinand Magellaan die haar na het oversteken vredig vond. Dit terwijl ze juist bekend staat om flinke stormen en hoge seismische activiteit.
Deze oceaan beslaat met 165,2 miljoen km2 en (ongeveer) 714 miljoen km3 water, meer dan 30% van de aardbol en is in oppervlak groter dan alle landmassa bij elkaar. Het is de diepste oceaan en bevat met de Marianentrog ook het diepste punt ter wereld.
Er bevinden zich meer dan 75.000 vulkanen onder water: niet zo gek op de ‘Ring van vuur’. Op de oceaanbodem bevinden zich heel wat gebergtes waaronder de hoogste berg op aarde. Nauna Kea steekt 4200 meter boven zee uit, en meet vanaf de voet ruim 10.000 meter.
De atmosferische verschijnselen El Niño en La Niña vinden hun oorsprong in de Stille Oceaan en hebben grote impact op weerpatronen wereldwijd.
Er liggen meer dan 25.000 eilanden en atollen in deze oceaan. Dit is meer dan het totale aantal eilanden in alle andere oceanen bij elkaar. Hier komen we straks op terug. Er bevindt zich hier óók het Great Barrier reef. Dit rif is het grootste ter wereld met 3000 riffen en 900 eilanden. Het strekt zich uit over meer dan 2290 kilometer.
In deze grote oceaan vinden we tevens Point Nemo: de plek in de oceaan die het verst, namelijk 2688 kilometer, van land verwijderd is. Zin in een weekje rust? 48°52.6′S 123°23.6′W .
Door de evenaar wordt ze verdeeld in twee delen: noord en zuid.
Van oost naar west wordt ze verdeeld in tijdzones. Vanaf Panama tot aan Palmerston dien je je klok 5 keer een uur terug te zetten. De aarde rond is 360 graden en dit betekent dat, varend westwaarts, er per 15 graden breedte één uur van je tijd afgaat. Kijk je naar de afbeelding met de tijdzones, zie je dat deze niet allemaal even recht lopen. Soms kiezen landen ervoor om zich aan te sluiten bij de nabijgelegen tijdzone om bijvoorbeeld handelen makkelijker te maken. In de Pacific lopen de tijdzones volgens mij ook niet dwars door eilandgroepen heen. Kiribati heeft als land de eer om altijd het eerste land te zijn waar de dag begint. Overigens leuk om te weten: Rusland heeft het record met in totaal 11 tijdzones…
Na Palmerston passeer je uiteindelijk zelfs de datumgrens. Hoe zit dat nou? Wanneer je westwaarts de wereld rond blijft reizen en je komt weer uit op je startpunt en ben je 24 uur terug gegaan in de tijd. Daar kwam Ferdinand Magellaan achter. Daarom besloot men in 1884 de nulmeridiaan door Engeland te laten lopen en exact aan de andere kant van de aardbol, daar waar weinig landmassa is, de 180 graden lijn: de datumgrens. Ook in dit gebied zijn er landen die kiezen voor een andere datum waardoor de lijn verre van recht loopt.
Naast al het moois dat de Pacific ons te bieden heeft, is er helaas ook een keerzijde: de vervuiling is de afgelopen 40 jaar meer dan honderd keer toegenomen. Vooral in het noordoosten. Daar bevindt zich de Great Pacific Garbage Patch. De belangrijkste boosdoener zijn kleine stukjes plastic die in het water drijven, die omgeving en dieren in gevaar brengen. Daarnaast is er vervuiling door brokstukken van satellietbotsingen.
We sluiten wel positief af. Voor de zeilers die hier wel graag willen ontdekken en opzien tegen de lange oversteek: elk jaar wordt de Pacific 2,5 cm kleiner door verschuivende aardplaten dus als je nog even wacht….het is immers zo ontzettend de moeite waard!
Eerder schreven we een blog over de structuur van de Caribische (ei)landen. Een verhelderend verhaal over de geografische en politieke indeling van dit gebied. Waarom zouden we een dergelijk overzicht niet ook van de Pacific maken? Wat ligt er hier aan landen, eilandgroepen en eilanden? Wat hoort er bij elkaar?
Dit blijkt echter een behoorlijke opgave en wanneer je er eenmaal induikt wil je niet meer stoppen!
Oceanië
Sinds het begin van de 19de eeuw zijn Australië en de eilanden in de Stille Oceaan door geografen gegroepeerd in een regio die Oceanië wordt genoemd. Het woord wordt vaak gebruikt als een quasi-continent, waarbij de Stille Oceaan het bepalende kenmerk is. In sommige landen waaronder Nederland, wordt Oceanië gezien als een echt continent in de zin dat het “een van de delen van de wereld” is.
Er zijn echter in de loop van de 19-de eeuw vele verschillende grenzen aan dit werelddeel gegeven op basis van verschillende kenmerken, wel allemaal binnen het gebied Maleisië – Amerika: Australazië, Maleisië, Melanesië , Micronesië en Polynesië.
Eigenlijk is het geheel net zo onduidelijk als in het Caribisch gebied…
‘De Pacifische eilanden’
De Pacifische eilanden zijn eilanden in de Stille Oceaan. Ze worden onderverdeeld in drie grote eilandengroepen: Polynesie, Micronesië en Melanesië.
Polynesië (‘veel eilanden’)
De mensen
De inwoners worden voornamelijk onderscheiden door de gedeelde gemeenschappelijke cultuur en oorsprong. Ondanks de grootte van het gebied zijn alle Polynesische culturen geworteld in dezelfde overtuigingen en vormen de Polynesische talen een samenhangende familie.
De Māori zijn de grootste individuele groep.
Geografie
De totale landoppervlakte is ongeveer 294.000 km² op een wateroppervlakte van meer dan 50 miljoen km². In totaal zijn er meer dan 1000 eilanden die behoren tot Polynesië.
De landen
Paaseiland (4), Pitcairn (3), Frans Polynesië (118 over 5 eilandgroepen), Cook eilanden (15 atollen), Republiek Kiribati (Lines- en Phoenix eilanden, 33 atollen), Niue, Tokelau (3 atollen), Amerikaans Samoa (5 eilanden en 2 atollen), Onafhankelijke staat Samoa (10), Tuvalu (9 atollen), Nieuw Zeeland (2), Koninkrijk Tonga (171) en Hawaii (137).
Micronesië (‘small islands’)
De mensen
Dit is meer een geografische afbakening dan een samenhangende groep en de inwoners delen culturele en voorouderlijke banden met zowel Azië als Melanesië. Deze Pacifische regio is het dunst bevolkt en is historisch gezien zeer geïsoleerd van de rest van de wereld. De Kiribati is de grootste etnische groep.
Geografie
Micronesië is een eilandengroep met 2100 eilanden en 2700 km2 land oppervlak.
De landen
Nauru, Marshall eilanden (3100 eilanden en 30 atollen), Micronesië (607 waaronder de Carolinen), Kiribati (alleen de Gilbert eilanden, 16 atollen), Guam, Palau (340), Noordelijke Marianen (14) en Wake.
Melanesië (‘zwarte eilanden’ naar huidskleur van de bewoners…)
De mensen
Het is een cultureel diverse groep met grote variaties in gebruiken en geschiedenis. Er is geen duidelijkheid over hun exacte oorsprong.
Geografie
Het totale gebied beslaat 940.000 km2.
De landen
Republiek Fiji (332 over 9 eilandgroepen), Wallis en Futuna (2), Republiek Vanuatu (83 eilanden en 2 atollen), Solomonseilanden (6 grote en bijna 1000 kleine), Bougainville, Nieuw Caledonië (3) en de onafhankelijke staat Papoea-Nieuw-Guinea (600 over 3 archipels).
Wat zijn atollen?
Een atol is één of een reeks ringvormig eilanden die een bodem hebben van koraal. Het ontstaat doordat de top van het eiland/vulkaan verdwijnt door erosie. Op de randen van het eiland zet zich koraal af. Nadat de vulkaan compleet is verdwenen, blijft er een meer over en dat noem je een lagune. Als de ring gesloten is, kan het water zoet, extra zout of brak zijn. Er zijn 439 atollen wereldwijd, vooral in de Stille- en de Indische oceaan. Kiritimati (ook Christmaseiland of Kersteiland genoemd) is een atol dat gelegen is in de centrale Grote Oceaan. Het eiland is het grootste atol ter wereld: 642 vierkante kilometer.
Dus….
Net als dat het voor ons was, ga ik ervan uit dat dit blog je pas helemaal duidelijk wordt op het moment dat je in het gebied rondvaart. Aan het aantal (ei)landen en atollen zie je dat er in dit gebied met gemak een aantal jaar kan worden rond gevaren. Zeker het oostelijke deel ligt buiten het orkaanseizoen en verkijk je zeker niet op de diversiteit. Elk eiland of elke groep is toch anders qua sfeer, mensen en zelfs qua natuur.
Wij zien lang niet alles: dat is onmogelijk. We zien wel voldoende in ons ene seizoen om ons te realiseren dat iedere eilandengroep en zelfs ieder atol of eiland toch zijn eigen sfeer heeft. Het gezegde: ‘heb je er één gezien….’ is hier naar onze mening echt niet van toepassing. Vissen, koraallandschap, begroeiing….het is toch overal net even anders en we hebben ons overal verwonderd.
