Koninkrijk Tonga
Tonga bestaat uit 177 eilanden waarvan er maar 36 permanent bewoond zijn. Men vermoedt dat hier al mensen wonen vanaf 6000 jaar gelden. Toen vond er een grote migratiegolf plaats vanuit de Santa Cruz eilanden en bevolkte men tegelijk Samoa en Fiji. Hierna trok men verder naar Tahiti. Tonga werd ontdekt in 1603 door Abel Tasman en in 1616 was Jacob Schouten de eerste westerling die in Nei’afu aan land ging waarna James Cook en de Engelse missionarissen snel volgden. Cook bezocht de eilanden 3 keer en noemde de groep de Friendly islands omdat hij zo hartelijk werd ontvangen.
De derde keer werd Cook uitgenodigd op het eiland :Lifuka door chief Finau. Deze wilde hem echter doden en beroven van schepen en vracht maar door een combinatie van toeval en onderlinge strijd tussen de stamhoofden is dit plan nooit uitgevoerd.

Een bijzonder land want het is al sinds 1875 de enige souvereine monarchie in de Pacific. Op dat moment voegde de toenmalige koning de groepen Va’vau, Ha’apai en Tongatapu samen tot Tonga. Daarnaast heeft het land wel te maken gehad met kolonisten, maar is zelf nooit gekoloniseerd geweest. Ook dit is uniek in dit gebied. Het land werd wel tot 1970 beschermd door de Engelse kroon.
De mensen zijn erg gelovig, Christen en Mormoons, getuige de dagelijkse vroege kerkdiensten waarbij de klassieke koormuziek over de ankerbaai schalt. Ook is het bij wet verboden om op zondag te werken.

Wat de natuur betreft: je vindt hier de de vliegende hond. Deze is beschermd en wordt als heilig gezien.

Inklaren
Dit vereist voor inklaren in Nei’afu wel even een apart hoofdstuk. Natuurlijk zijn er op Noonsite de papieren te vinden die je vooraf moet invullen. Men is hier namelijk zeer strict en star in het naleven van ooit opgestelde regels. Zo is elke zeilboot verplicht aan te meren aan de grote betonnen kade aan het begin van de ankerbaai. Er is hier sinds 2024 op aandringen van velen een grote zwarte stootrand gemonteerd maar die lijkt meer voor vrachtschepen. Met een aanlandige wind en swell belandt menig zeilboot hier met zijn dekrand ónder.

Waar men in het verleden aan boord kwam, zoals in Niuetoputapu nog steeds gebeurt, doet met dat hier niet meer. Ook niet wanneer je aan de kade ligt, terwijl men je dit wel verplicht. Ook niet als je geen motor hebt. Misschien heeft dit te maken met het postuur van de health officer. Hij vertegenwoordigt zijn land, waarvan 90% obesitas heeft, goed. Misschien is er iets ’te regelen’ voor een paar pa’anga want het lwij kwamen aan met een kapotte motor en betaalden uiteindelijk extra om na een lange discussie de boot niet langs de kade te hoeven leggen. We houden niet van corruptie maar we krijgen het toch in ons eentje ook niet uitgeroeid.

Uitklaren? Direct vertrekken in deze baai. Zelfs wanneer je nog een boodschap wilt doen: ze houden je papieren wel even vast tot je terug bent…

Havens/ankeren
Wij zijn aangekomen in de ankerbaai van Nei’afu. Er zijn hier flink veel ankerplekken maar er liggen ook moorings al is niet altijd even duidelijk van wie deze zijn. Verder zijn er rond de vele eilanden talloze mooie baaitjes om te ankeren en te snorkelen. Door de bijzondere rotssamenstelling zijn grotten ontstaan en in sommige daarvan kun je zwemmen en snorkelen. De swallow caves bijvoorbeeld liggen op een uurtje varen van de grote baai.
Aan de baai vind je restaurant Mango en de Kraken.

Het eiland
Uiteindelijk liggen wij hier met motorpech en concentreren ons op andere zaken. We zien alleen de Swallow’s cave en de baai ernaast. Vava’u als eiland zien we alleen op fiets- en wandelafstand van de ankerbaai.
Wat ons wel opvalt is dat het ontzettend vies is buiten de bebouwde kom: bermen, bos, strand: overal ligt afval. We gaan wandelen naar Mont Talau, een berg met een mooie legende.
Vroeger de hoogste berg van Tonga maar de top is er afgezaagd door jaloerse Samoaanse geesten. Zij wilden hun eigen eiland het hoogst maken. Ze schrikken echter en lieten de top vallen. Deze ligt nu naast de berg.

De begraafplaatsen zijn hier heel bijzonder. Grote ‘vakken’ of bergen zand met ontzettend veel bloemen erop. Verder staan er op elke begraafplaats een aantal borden die te vergelijken zijn met onze verkiezingsborden. Geen grafsteen, maar een grote poster laat zien wie er gemist worden.

De Mango is een zeer cruisers vriendelijk restaurant waar men goed en betaalbaar kan eten, gas kan laten vullen en de was wegbrengen. Vanaf hier fietsen we ook een keer naar het zuiden. Redelijk steile bergjes maar uiteindelijk wel te doen. Je passeert dan de grotten van Veimumuni: volgens de legende de basis voor alle zoetwaterbronnen in Tonga. Onderweg overigens veel, heel veel loslopende varkentjes en een aantal plekken met vliegende honden.

Op loopafstand van de Mango vindt je supermarkten, een ijswinkel waar ze zeer lekkere en betaalbare ijsjes serveren en een stukje verderop de lokale markt. Leuk is dat alle prijzen hier per ‘5’ zijn en hier stemt men de hoeveelheid groente op af. Je kunt niet een paprika kopen maar alleen 4 of 5 voor 5 of 10 pa’anga. Dit geldt voor alle verswaren. Ook bevindt er zich naast de ATM een koffietentje genaamd Coffee & Tees. Dit is een van de weinige bedrijven gerund door locals. Het zijn twee dames die naast hun koffietentje een breed aan bod aan shirts en accessoires kunnen bedrukken met een ruime keuze aan prints maar ook met eigen ontwerpen. De prijzen zijn zéér schappelijk en de levertijden ook. Laatste is natuurlijk wel afhankelijk van het seizoen.

Note: wij informeren je graag op basis van persoonlijke ervaringen. Er is veel informatie te vinden op bijvoorbeeld Navily (havens en ankerplekken, door zeilers), Noforeignland (veel nuttige land-spots, door zeilers) en Noonsite (wereldwijde informatie over formaliteiten per land, haven- en veiligheidsrichtlijnen). Tot slot kun je op onze Polarsteps veel terug lezen over onze persoonlijke ervaringen.